KINH TẾ

Hương vị chè Xuân đất Tổ

19/02/2019 17:22 CH

Xem cỡ chữ Email Print

PhuthoPortal - Đến huyện Phù Ninh, Thanh Sơn, Tân Sơn, Đoan Hùng… những ngày đầu Xuân Kỷ Hợi 2019, trải dài trước mắt chúng tôi là màu xanh non mơn mởn của những hàng chè đều tăm tắp, búp đâm tua tủa như đang báo hiệu một mùa thu hoạch được mùa, được giá. Hương sắc và vị ngon của chè, đặc biệt là chè Xuân - lứa chè búp đầu tiên thu hoạch trong năm với vị đậm đà, màu nước xanh, hương thơm mát thực sự là niềm tự hào của vùng đất Tổ.


IMG-9454.jpg
Ông Nguyễn Hữu Hồng - Giám đốc Hợp tác xã Sản xuất và chế biến chè Phú Thịnh, xã Phú Hộ (thị xã Phú Thọ) tại đồi chè Làng nghề Sản xuất và chế biến chè Phú Thịnh
Theo lịch thời vụ, tháng 11, đầu tháng 12 âm lịch năm trước, người trồng chè tiến hành đốn cành tạo tán và chăm sóc để cây chè hồi sinh, nảy mầm khi xuân về, tạo đà cho một năm thu hoạch mới. Đây là vụ thu hái chè Xuân được người trồng chè đặc biệt quan tâm bởi chăm sóc ở giai đoạn này giúp chè hấp thụ tốt nhất chất dinh dưỡng để phát triển cây cho năng suất cao. Do hương vị đặc biệt thơm ngon nên giá thu mua chè Xuân thành phẩm đạt từ 150 - 180 nghìn đồng/kg (cao hơn năm 2018 từ 20 - 30 nghìn đồng).
Dẫn chúng tôi dạo một vòng quanh đồi chè, ông Nguyễn Hữu Hồng -  Giám đốc Hợp tác xã Sản xuất và chế biến chè Phú Thịnh, xã Phú Hộ (thị xã Phú Thọ) chia sẻ: Trong tất cả các mùa trong năm thì mùa Xuân cho hương vị chè thơm, ngon nhất, khi uống vào còn cảm nhận được vị ngọt thanh trong miệng. Chè Xuân cho năng suất thấp nhưng lại cho thu nhập cao. Sở dĩ hương vị chè Xuân được cho là ngon nhất là do kết tinh từ cái lạnh buốt giá của những ngày cuối đông và từ những hạt mưa Xuân làm hòa tan dưỡng chất trong đất để cây chè hấp thu dinh dưỡng tốt nhất.
Từ lúc thu hoạch cho đến khi ra thành phẩm, chè Xuân có nét đặc trưng riêng. Khi hái chè phải hái vào sáng sớm lúc trời vẫn còn sương (tốt nhất là từ 6 - 9 giờ), tuyệt đối tránh ánh nắng nếu không chè sẽ bị héo và mất đi vị ngọt. Sau khi hái thì đưa vào sao trực tiếp chứ không được phơi héo như những loại chè thông thường. Hái chè phải đạt 1 tôm 2 lá thì mới ngon còn nếu để quá lứa mới hái, sản phẩm sẽ không ngon, chỉ là chè loại 2, loại 3, giá bán thấp. Ngoài ra, chè Xuân chỉ thu hoạch được 1 lứa, sau đó cho chè ngủ để nuôi dưỡng cho lứa chè tiếp theo - Ông Hồng cho biết thêm.
Đi qua bao thăng trầm cùng với cây chè, ông Nguyễn Hữu Hồng cũng ý thức được rằng muốn sản xuất chè mang tính chất hàng hoá thì sản phẩm tiêu thụ ra thị trường phải có tính cạnh tranh cao. Vì vậy, cùng với việc chủ động chuyển đổi, cải tạo đồi chè, gia đình ông và một số hộ dân trong xã đã tham gia thực hiện sản xuất chè an toàn, chất lượng.
Chị Trần Thị Chung ở khu 14, xã Tiên Phú (huyện Phù Ninh) chia sẻ: “Gia đình tôi có hơn 20 năm trồng chè. Chè xuân là lứa chè ngon nhất trong năm do có hương vị đặc trưng riêng. Ngoài bán chè búp tươi cho nhà máy, tôi để lại một phần chế biến tại nhà phục vụ gia đình và làm quà biếu người thân.
IMG-9439.jpg
Màu xanh non mơn mởn của những búp chè Xuân như đang báo hiệu một mùa thu hoạch được mùa, được giá
Toàn tỉnh hiện có 16,2 nghìn ha trồng chè (trong đó có gần 4 nghìn ha chè trồng theo quy trình an toàn) với năng suất chè búp tươi bình quân trên diện tích trồng chè cho sản phẩm đạt 111,2 tạ/ha; sản lượng chè búp tươi đạt 172,7 nghìn tấn. Phú Thọ hiện đứng thứ 4 về diện tích, thứ 3 về sản lượng chè trong số các tỉnh sản xuất chè của cả nước. Sản phẩm chè của Phú Thọ đã được xuất khẩu đi nhiều nước trên thế giới: Ấn Độ, Trung Quốc, Pakistan, Đức, Mỹ, Hà Lan… Bên cạnh đó, toàn tỉnh hiện có 50 cơ sở chế biến chè có công suất trên 1 tấn búp tươi/ngày; 1.281 cơ sở chế biến chè thủ công, nhỏ lẻ; 17 làng nghề và 10 hợp tác xã sản xuất, chế biến chè.
Tại các vùng thổ nhưỡng thích hợp với sự sinh trưởng và phát triển của cây chè, thời gian qua tỉnh đã khảo sát và xây dựng mô hình sản xuất, chế biến chè an toàn tại các huyện Thanh Sơn, Hạ Hòa, Đoan Hùng, Thanh Ba, Tân Sơn, Phù Ninh với tổng diện tích 153,3ha sản xuất chè búp tươi an toàn theo quy trình VietGAP. Ngoài ra, tỉnh cũng đã xây dựng mô hình chuỗi kiểm soát chè an toàn tại Thanh Sơn, Yên Lập với quy mô gần 57ha. Tỷ lệ diện tích chè giống mới có năng suất, chất lượng cao như LDP1, LDP2, chè Ấn Độ, Kim Tuyên, Bát Tiên… chiếm trên 73%; mở rộng diện tích sản xuất chè theo quy trình an toàn đạt 2,1 nghìn ha. Sản phẩm tại các mô hình chè sẽ được kiểm soát an toàn thực phẩm trong toàn bộ quá trình sản xuất, kinh doanh, được chứng nhận gắn tem, nhãn để người tiêu dùng nhận diện được sản phẩm an toàn và có thể truy xuất được nguồn gốc. Một số làng nghề, doanh nghiệp đã xây dựng nhãn hiệu hàng hóa và đăng ký các hình thức bảo hộ sở hữu trí tuệ như: Chè xanh Chùa Tà (huyện Phù Ninh), chè Phú Thịnh (thị xã Phú Thọ) và chè an toàn thuộc làng nghề chế biến chè Hoàng Văn (huyện Tân Sơn); chè Bảo Long, chè Hà Trang… đây cũng là tiền đề để tiến tới xây dựng phát triển thương hiệu “Chè xanh Phú Thọ” trên vùng đất Tổ.
IMG-9350.jpg
Người dân khu 14, xã Tiên Phú (huyện Phù Ninh) thu hoạch chè Xuân
So với các tỉnh, thành phố trồng chè trong cả nước, Phú Thọ được đánh giá là vùng có điều kiện thổ nhưỡng, khí hậu phù hợp để phát triển cây chè. Thực tế đã chứng minh, diện tích chè trên địa bàn toàn tỉnh ngày càng tăng, chất lượng chè ngày được nâng lên. Do vậy, để phát huy hiệu quả diện tích gần 17 nghìn ha chè trên toàn tỉnh, khẳng định thương hiệu chè Phú Thọ trên thị trường, ngoài việc tuyên truyền cho người dân về vấn đề vệ sinh an toàn thực phẩm trong sản xuất thì các lớp tập huấn cũng thường xuyên được tổ chức, hướng dẫn người trồng chè tuân thủ nghiêm ngặt các tiêu chuẩn kỹ thuật trồng mới. Thiết kế đồi chè chống xói mòn, trồng mật độ hợp lý, trồng cây che bóng, bón phân chuyên dùng, quản lý dịch hại tổng hợp, ứng dụng cơ giới hóa, sản xuất chè theo quy trình an toàn.
Cùng với đó, các địa phương từng bước tập trung hình thành các vùng nguyên liệu ổn định, tổ chức sản xuất và quản lý theo chuỗi giá trị; quy hoạch vùng chè an toàn ở các vùng chè trọng điểm; xây dựng quy chế quản lý gắn vùng nguyên liệu với cơ sở chế biến, từ đó tăng giá trị, hiệu quả cây chè và xây dựng được thương hiệu chè Phú Thọ.
Liên Linh
ĐÁNH GIÁ BÀI VIẾT( 1)